الگوی عدالت اقتصادی در چارچوب اقتصاد مقاومتی جمهوری اسلامی ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار اقتصاد دانشگاه جامع امام حسین (علیه‌السلام)

2 دانش‌آموخته دکتری مدیریت راهبردی نظامی

چکیده

عدالت و جنبه­های مختلف آن به‌خصوص از منظر اقتصادی در دین اسلام بسیار موردتوجه قرارگرفته است. در نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران نیز از همان ابتدا عدالت و ایجاد عدل و قسط از اهداف مهم انقلاب برشمرده شده و همواره توجه به عدالت در کنار سایر امور مورد تأکید بوده است. در سال­های اخیر دشمنان انقلاب با توجه به آسیب­هایی که در زمینه عدالت به‌رغم تلاش مستمر دست‌اندرکاران وجود دارد، چالش­های اقتصادی برای کشور در این زمینه ایجاد کرده­اند که به علت اهمیت موضوع، چالش­ها در حال تبدیل‌شدن به آسیب­های امنیت ملی هستند. در این رابطه فقدان یک الگوی مدون که بتواند با استفاده از ظرفیت­های عدالت اقتصادی بر چالش­های این مقوله غلبه کرده و به تحقق اهداف تعیین‌شده منجر شود، عامل پدید آمدن این مخاطرات بوده است. در این پژوهش با بهره­گیری از روش آمیخته با به‌کارگیری روش­های کیفی، موردی – زمینه­ای نظریه داده بنیاد و انجام مصاحبه با خبرگان، مجموعه­ای از آسیب­ها، چالش­ها، ظرفیت­ها و مؤلفه­های عدالت اقتصادی جمهوری اسلامی ایران تهیه و درنهایت الگویی برای عدالت اقتصادی کشور ارائه‌شده است.

کلیدواژه‌ها


منابع فهرست:

-  قرآن کریم ترجمه و تفسیر الهی قمشه‌ای

الف - منابع فارسی:

- تراب­زاده جهرمی، محمدصادق. سجادیه، سید علیرضا. سمیعی نسب، مصطفی. (1392). بررسی ابعاد و مؤلفه­های اقتصاد مقاومتی جمهوری اسلامی ایران. فصلنامه علمی – پژوهشی مطالعات انقلاب اسلامی، سال دهم، شماره 33.

-  جعفری صمیمی، احمد،(1387)، اقتصاد بخش عمومی(1)، انتشارات سمت، چاپ نهم، تهران؛

- حسینی، سید رضا. (1387). معیارهای عدالت اقتصادی  از منظر اسلام (بررسی انتقادی  نظریه شهید صدر). فصلنامه علمی – پژوهشی اقتصاد اسلامی، سال هشتم، شماره 32.

-  خادمی، سید موسی.(1387). بررسی و شناخت تهدیدات اقتصاد ملی و ارائه الگوی ارزیابی آن­ها. تهران، دانشگاه عالی دفاع ملی، دانشکده مدیریت راهبردی.

-  خانی، صدیقه، (آذر ماه 1388)، رانت در اقتصاد، موسسه تحقیقاتی تدبیر اقتصاد؛

- دادگر، یداله. آرمان مهر، محمدرضا. (نیمه دوم 1388). بررسی و نقد مبانی معیار عدالت اقتصادی رالز. شماره 2 (پیاپی 35)، پژوهشنامه علوم اقتصادی.

-  رحمانی، تیمور، (1389)، اقتصاد کلان نوین، جلد اول، انتشارات برادران، چاپ اول، تهران.

- رشنوادی ، یعقوب و مجید دهنوی، (تیر و مردادماه 1387)، نقش بیمه‌های عمر در افزایش رفاه و عدالت اجتماعی، تازه‌های جهان بیمه شماره‌های 121 و 122 .

- رهبر، فرهاد. خادمی، سید موسی. (پاییز 1387). تهدید پذیری اقتصادی، تهدید پذیری هویت ملی(مطالعه موردی ایران و کشورهای منطقه). فصل­نامه مطالعات ملی، شماره 3.

- سازمان  برنامه‌وبودجه ج.ا.ا، (تیرماه 1375)، برنامه اقتصاد بدون اتکا به درآمدهای حاصل از صادرات نفت خام، تجارت خارجی معاونت امور اقتصادی و هماهنگی دفتر اقتصاد کلان؛

- سیف، اله مراد. (1391). الگوی پیشنهادی اقتصاد مقاومتی جمهوری اسلامی ایران (مبتنی بر دیدگاه مقام معظم رهبری). فصلنامه علمی – پژوهشی آفاق امنیت، سال پنجم، شماره شانزدهم.

- سیف، اله مراد.  (1391). اقتصاد مقاومتی ج.ا.ایران و نقش آن در دفاع ملی در برابر تحریم‌های غرب. همایش دفاع ملی، دفاع همه‌جانبه، دانشگاه دفاع ملی.

-  عزیز نژاد، صمد، نوزایی، سید محمدرضا،(بهار1389)، بررسی آثار تحریم بر اقتصاد ایران با تأکید بر تجارت خارجی، مجله پژوهش،شماره 61.

- گرجی، ابراهیم. مدنی، شیما. (پاییز382). بررسی نقش ثبات اقتصادی بر عملکرد رشد اقتصادی ایران با روش سیستم معادلات هم‌زمان. فصلنامه پژوهش بازرگانی، شماره 28.

- محمد حسینی، حمید. وثوقی نیری، عبداله. مرادی آیدیشه، شعبان. (1391). مؤلفه‌ها و ابعاد اقتصاد مقاومتی از منظر امام خمینی (رحمت‌الله‌علیه) و در اندیشه امام خامنه­ای و نقش آن در ارتقاء بهره­وری و اقتدار ملی. همایش دفاع ملی، دفاع همه‌جانبه، دانشگاه دفاع ملی.

-  مصلی نژاد، غلامعباس، (1384)، آسیب‌شناسی توسعه اقتصادی در ایران، نشر قومس، چاپ اول، تهران.

-  مصلی نژاد، غلامعباس، (1384)، دولت و توسعه اقتصادی در ایران ، نشر قومس، چاپ اول، تهران.

-  مهرابی، امیر حمزه؛ خنیفر، حسین؛ امیری، علی‌نقی؛ زارعی متین، حسن؛ جندقی، غلامرضا؛ (1390)؛ معرفی روش‌شناسی نظریه داده بنیاد برای تحقیقات اسلامی (ارائه یک نمونه)؛ مدیریت فرهنگ‌سازمانی.

-  هادی زنوز، بهروز.(1387). اقتصاد ایران: نظرها و نقدها. تهران، نشر توسعه.

-  یوسفی، محمدعلی.(1387). ابهام در اهداف نظام اقتصادی اسلام. فصلنامه اقتصاد اسلامی، شماره 23.

ب- منابع انگلیسی:

- Dursun Peksen & A. Cooper Drury; “Economic sanctions & political repression: Assessing the impact of coercive diplomacy or political freedom”; 17 Feb 2009; Hum rights rev (2009) 10.

- McInroy, Neil & Longlands, Sarah,( December 2010) The Centre for Local Economic Strategies (CLES), "Productive local economies, creating resilient places"

- Mondelaers, K. and Lauwers, L., (2011); An (in) Efficiency Based Measurement of Economic Resilience, ILVO, Institute for Agricultural and Fisheries Research, Merelbeke Belgium,

- Porretto, Gabriele, ‘The European Union, Counter-Terrorism Sanctions against Individuals and Human Rights Protection’ in Miriam Gani and Penelope Mathew (eds), Fresh Perspectives on the 'War on Terror' (ANU ePress, 2008) .

- Tolentino, V. Bruce J., “The Asia Foundation: Strengthening Local Economic Governance across Asia,” The Asia Foundation; May 2011.

- William h. Kaempfer & Anton d. Lowenberg; “The Political Economy of Economic Sanctions”; Handbook of Defense Economics, Volume 2; Edited by Todd Sandler and Keith Hartley; 2007 Elsevier B.V. All rights reserved; DOI: 10.1016/S1574-0013(06)02027-8 Chapter 27.

ج سایت‌ها:

بیانات مقام معظم رهبری. قابل‌دسترسی در سایت مقام معظم رهبری:- www.farsi.khamenei.ir    

پیغامی، عادل قابل‌دسترسی در سایت.(25/5/1391) .اقتصاد مقاومتی؛ اقتصاد دفاعی یا ترمیمی  www.farsi.khamenei.ir                                                                    مقام معظم رهبری: