بررسی عوامل ژئوپلیتیک انسانی شیعیان عراق و تأثیر آن بر تدوین راهبرد دفاعی جمهوری اسلامی ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد جغرافیای سیاسی دانشگاه عالی دفاع ملی

2 دانش آموخته دکتری علوم دفاعی راهبردی دانشگاه عالی دفاع

چکیده

شیعیان حدود 63 درصد از جمعیت عراق را تشکیل داده و در جهان عرب مهم‏ترین گروه شیعه را شامل می‏شوند. جمهوری اسلامی ایران نیز به عنوان تنها حکومت شیعه در جهان، شیعیان این کشور همسایه را به عنوان واقعیتی مهم و تاثیرگذار در محیط امنیتی خود تلقی نموده و به‏طور طبیعی آن را در راهبردهای بلند مدت خود لحاظ می‏نماید. بنابراین تحقیق حاضر حول محور شناسایی عوامل ژئوپلیتیک انسانی شیعیان عراق و بررسی تأثیر این عوامل در تدوین راهبردهای دفاعی ج.ا.ایران انجام شسده است.
این پژوهش پس از بررسی‏ها و مطالعات کتابخانه‏ای و استفاده از نظرات خبرگان با روش پیمایش با استفاده از تکنیک پرسش‏نامه محقق ساخته، سامان یافته و به لحاظ هدف در زمره تحقیقات کاربردی است. جامعه آماری شامل خبرگان دفاعی و شیعیان عراق در سطوح عالی نیروهای مسلح یا سایر ارکان حکومتی ج.ا.ایران است. جامعه نمونه آماری همان جامعه آماری است و اعضای جامعه به روش تمام شمار مورد مراجعه قرار می‌گیرند. تحلیل داده‏ها نیزبا روش‏های آمار توصیفی صورت گرفته است.
نتایج پژوهش حاکی از آن است که کمیت و پراکندگی شیعیان در مناطق راهبردی عراق و نقش آفرینی در قدرت عمده‏ترین عوامل فرصت‏آفرین و در کنار آن ضعف فرهنگی و سابقه تاریخی دوری از حاکمیت، عوامل تهدیدزای ژئوپلیتیک انسانی شیعیان عراق برای تدوین راهبردهای دفاعی ج.ا.ا است.

کلیدواژه‌ها