دانشگاه عالی دفاع ملی ناشر:دانشگاه عالی دفاع ملی مطالعات دفاعی استراتژیک 2008-4897 23 99 2025 03 21 The geopolitical position of Iraq in the regional competition between the Islamic Republic of Iran and Saudi Arabia جایگاه ژئوپلیتیکی عراق در رقابت‌های منطقه‌ای جمهوری اسلامی ایران و عربستان سعودی 30 51 3402 FA حمید حسن پور استادیار، مدیریت راهبردی نظامی، دانشگاه عالی دفاع ملی Journal Article 2024 08 20 In the nature and structure of the political geography of the world, there are characteristics and objective facts that fundamentally promote the logic of competition between countries and powers and are based on international relations. The geography of Iraq has values (material and spiritual) that have shaped the field of competition between Iran and Saudi Arabia in order to secure the national interests of each. The purpose of this article is to explain the geopolitical position of Iraq in the regional competition between Iran and Saudi Arabia. This research is applied-developmental in terms of purpose and descriptive-analytical in terms of nature and method. Data collection was done by library method and survey method and data analysis was done with a quantitative approach. The statistical research population aware of strategic issues, geopolitics and international relations, included 52 people and was selected as a whole. The results of the research showed that Iraq's geographical location (landscape and strategic), civilizational identity (history, culture, ethnicity and religion), social-political structure (social gap, heterogeneous political structure) and geopolitical interests of effective extra-regional powers. As geopolitical factors, each plays a decisive role in the competition between Iran and Saudi Arabia. But most of the disputes and competition between the two countries are ideological in nature. در ذات و ساختار جغرافیای سیاسی جهان، ویژگی­ها و واقعیت­های عینی نهفته است که به صورت بنیادین منطق رقابت را فی ما بین کشورها و قدرت­ها ترویج می­دهد و مبتنی بر روابط بین­الملل است. جغرافیای عراق ارزش­های (مادی و معنوی) دارد که میدان رقابت ایران و عربستان را جهت تأمین منافع ملی هر یک شکل داده است. هدف این مقاله تبیین جایگاه ژئوپلیتیکی عراق در رقابت­های منطقه­ای ایران و عربستان است. این پژوهش از لحاظ هدف، کاربردی- توسعه­ای و از حیث ماهیت و روش، توصیفی- تحلیلی است. گردآوری داده­ها با روش کتابخانه­ای و روش پیمایشی و تجزیه­وتحلیل داده­ها با رویکرد کمی انجام شد. جامعه­ی آماری تحقیق آگاه به مسائل راهبردی، ژئوپلیتیک و روابط بین­الملل، شامل 52 نفر و به­صورت تمام شمار انتخاب گردید. نتایج پژوهش نشان داد موقعیت جغرافیایی عراق (بری و راهبردی)، هویت تمدنی (تاریخ، فرهنگ، قومیت و مذهب)، ساختار سیاسی- اجتماعی(شکاف اجتماعی، ساختار سیاسی ناهمگون) و علائق ژئوپلیتیک قدرت­های مؤثر برون منطقه­ای، به­عنوان عوامل، هریک به سهم خود نقش تعیین­کننده­ای در رقابت­های ایران و عربستان ایفا می­کنند. امّا بیشتر مناقشات و رقابت دو کشور ماهیت ایدئولوژیکی دارد. https://sds.sndu.ac.ir/article_3402_498099201c040683198a95c75e816bdd.pdf